TenderNed: inzicht in aanbestedingen

[Datablog]
Aanbesteding

In deze eerste datablog voor de editie van 2017 laten we zien wat TenderNed is, en wat er met hun data mogelijk is.
TenderNed is een platform waar (berichten over) alle overheidsaanbestedingen worden gepubliceerd voor aanbestedende overheden, ondernemingen en burgers. TenderNed kan bijvoorbeeld gebruikt worden om inzicht te krijgen in het aanbestedingsgedrag van overheden en de ondernemingen waaraan deze gegund worden. In maart 2016 kwam een eerste dataset online, die onder andere gebruikt is voor TenderGalaxy (zie verderop). Deze is later teruggetrokken, en sinds november 2016 is de data beschikbaar in zijn huidige vorm – bulkdata vanaf 2010 t/m 2016 in XLSX-formaat.

Achtergrond

De overheid doet jaarlijks voor meer dan €60 miljard inkopen. Vaak gebeurt dit nog op papier, TenderNed is door het ministerie van Economische Zaken ontwikkeld om daar verandering in aan te brengen. Door deze aanbestedingen digitaal te publiceren is er nog maar één platform nodig voor ondernemers. Sinds de Aanbestedingswet 2012 is het voor aanbestedende diensten verplicht op TenderNed te publiceren, wat door middel van een importkoppeling ook vanuit andere systemen kan.

TenderGalaxy

Tijdens de Accountability Hack van 2016 ging de tweede prijs naar TenderGalaxy, de inzending van André Vermeij. Deze app brengt het netwerk van aanbestedende diensten en ondernemingen in kaart, en maakt op die manier bijvoorbeeld zichtbaar wat grote spelers in dit netwerk zijn. Lees hier meer over de prijswinnaars van vorig jaar, of bekijk TenderGalaxy zelf.

De dataset

Bij de dataset is het belangrijk te weten dat het uitgangspunt van de dataset niet de aanbestedingen zijn, maar de berichten (aankondigingen) die hierover op TenderNed verschijnen. Dit zijn doorgaans tenminste een aankondiging en een gunning, maar dit kan uiteenlopen per project. De publicaties hebben unieke keys (ID publicatie), de projecten hebben onder TenderNed kenmerk een eigen ID, die dus in meerdere publicaties voorkomt. Andere kenmerken zijn eigenschappen van het bericht, de aanbesteding, de aanbestedende dienst (AD) en van de gegunde ondernemer.

Voorbeeld

Omdat TenderGalaxy al een goed inzicht geeft in de mogelijkheden van netwerkvisualisatie kiezen we in deze datablog een andere invalshoek: de grootte van de aanbestedingen en de verdeling over de aanbestedende diensten (overheden).

Voor een eerste visualisatie gebruik ik alle publicaties van 2015 waarin de Definitieve waarde ingevuld is. Deze dedupliceer ik op TenderNed kenmerk om dubbele publicaties op unieke aanbestedingen te voorkomen. Vervolgens bereken ik voor elke overheid (AD officiele benaming) het totaal van alle (afgeronde) aanbestedingen.

Onderstaande treemap (via RAWGraphs) laat (na enige redactie) zien welke overheden de grootste aanbestedingen doen.

Aanbestedende diensten naar totale bedragen afgeronde aanbestedingen – 2015
diensten (1)

Opvallend is dat Rijkswaterstaat met twee afzonderlijke onderdelen de grootste en vierde grootste aanbesteder is. Om dat iets verder uit te pluizen nog een tweede visualisatie: de aanbestedingen van Rijkswaterstaat (onder verschillende officiële namen). Deze zijn gekleurd en verdeeld over deze officiële namen – van groot naar klein: Programma’s Projecten en Onderhoud; Grote Projecten en Onderhoud; Centrale Informatievoorziening.

Afgeronde aanbestedingen Rijkswaterstaat, per aanbestedende dienst – 2015
RWS (1)

Verder met TenderNed

Ga je verder aan de slag met TenderNed? Voor deze datablog hebben we gekeken naar de grootte en verdelingen van afgeronde aanbestedingen, en dit op een dataset van één jaar. Voor een mogelijke inzending voor Accountability Hack 2017 is het vooral interessant om de processen van de aanbestedingen nader onder de loep te nemen. Wanneer worden aanbestedingen uitgeschreven, wanneer worden ze gegund, hoe zit het met de ondernemingen die zich hierop inschrijven?

In deze datablog zag je ook al iets van de beperkingen van de data: Rijkswaterstaat is bijvoorbeeld in vijf onderdelen terug te vinden, waarvan 2 zo klein dat ze niet zichtbaar zijn in de visualisatie (Verkeer en Watermanagement (VWM), Water, Verkeer en Leefomgeving). Ook zijn er in de datasets fictieve aanbestedingen terug te vinden, of aanbestedingen met een definitieve waarde van €0,01 of €1,00. Verder zijn er in de toelichting al enkele mogelijke afwijkingen uiteengezet: bedragen worden inclusief danwel exclusief BTW genoemd, en soms ook in vreemde valuta weergegeven. In deze datablog is dat niet consequent doorgevoerd, maar voor een volwaardige toepassing van de data is dit zeker van belang!

SPOD

Voor het gemak is de data ook beschikbaar gesteld via data.openstate.eu dit stelt je in de gelegenheid om via SPOD (nl-spod.routetopa.eu) de data verkennen en samen te werken rond deze data.

Meedoen?

Op 9 juni 2017, vindt Accountability Hack plaats. Tijdens deze hackathon gaan we met open data geldstromen en prestaties van de overheid in kaart brengen. Doe je mee? Aanmelden kan hier.

Break-out sessie: Open en Actieve Regels

[Datablog]

De Belastingdienst geeft vrijdag ook een break-out sessie tijdens Accountability Hack. Hieronder lichten ze hun onderwerp toe. Pfoeh! En dan krijg je de gelegenheid een blog voor de Accountability hack 2017 te schrijven… Ik moest even achter mijn oren krabben. Maar eens een nachtje over slapen. De volgende dag een presentatie over de proeftuin ZVW   >

Een centraal register van overheden?

[Datablog]

Naar aanleiding van de vorige editie van Accountability Hack, in 2016, is er onderzoek gedaan naar de mogelijkheden van een register van overheden. Ter gelegenheid van de editie in 2016 is het actorenregister van het Nationaal Archief gelanceerd, maar er zijn meerdere manieren mogelijk om een al dan niet uitputtende lijst van overheden te creëren.   >

Ontwikkelingssamenwerking en de IATI-standaard

[Datablog]

Een veelbesproken onderwerp is toch altijd het geld dat door de staat wordt uitgegeven aan ontwikkelingssamenwerking. Het heeft er vooral mee te maken dat het lastig is om te volgen waar het terecht komt en met welk resultaat. De laatste jaren zijn initiatieven ontwikkeld om dit transparanter te maken. Zo is een International Aid Transparency   >

Tweede Kamer API

[Datablog]

In deze datablog voor Accountability Hack 2017 gaan we in op een bijzondere databron: de nieuwe API van de Tweede Kamer. Bijzonder, omdat het een nieuw ontwikkelde bron is, en voor Accountability Hack 2017 in het bijzonder, omdat het de locatie is waar de hackathon op 9 juni plaats zal vinden. De API biedt toegang   >